• 検索結果がありません。

Generalized extended Lorentz cone programming の弱双対定理 (数理最適化の発展 : モデル化とアルゴリズム)

N/A
N/A
Protected

Academic year: 2021

シェア "Generalized extended Lorentz cone programming の弱双対定理 (数理最適化の発展 : モデル化とアルゴリズム)"

Copied!
8
0
0

読み込み中.... (全文を見る)

全文

(1)

Generalized extended Lorentz cone programming

の弱双対定理 小崎 敏寛 (Toshihiro Kosaki)

ステラリンク株式会社(Stera Link, Co., Ltd.)

概要

二次錐 [1, 3] を一般化した extended Lorentz cone[4, 5, 6] とさらに一般化した錐を3つ考

える.その錐を制約に使った最適化問題の弱双対定理を証明する.さらに目的関数が凸二次関数 の時も考える. 1 はじめに 最適化問題に対して,双対問題を考えることがある.最小化問題である主問題に対して,最大化 問題として双対問題を考え,主問題と双対問題の (実行可能解における) 目的関数の差を双対ギャッ プという.双対ギャップを最適性の基準として使うアルゴリズムとして,主双対内点法 [2, 7] があ る.アルゴリズムが上手く動くためには,弱双対定理が重要である.そこで,弱双対定理を示す. 二次錐計画問題 [1, 3] は多くの応用を持つ問題のクラスである.そこで,本稿では二次錐計画問 題の一般化を考える. 2節では目的関数が線形の時,3節では目的関数が凸二次の時を考える.4節で,まとめと今後 の課題を述べる.

記法として,ベク トル x と yに対して,内積を \langle x, y\rangle :=x^{T}y とする.

2 目的関数が線形の時

この節では目的関数が線形の時を考える.

2.1 2ノルムの時

2.1.1 定式化

考える問題は次の extended Lorentz cone programming : nin \langle c,\tilde{x}\rangle

\mathrm{s}.\mathrm{t}. A\overline{x}=b (P‐2)

\tilde{x}\in L_{2}:=\{(x, u) \in\Re^{p}\times\Re^{\mathrm{q}}:x\geq \Vert u\Vert e_{p}\}

*

(2)

ただし, e_{p} は全ての要素が1のp次の列ベク トル.変数は\tilde{x}. 双対問題は次のようになる.

\displaystyle \max\langle b, \overline{y}\rangle

s.t. A^{T}\overline{y}+\overline{z}=c (D‐2)

\tilde{z}\in M_{2}:=\{(z, t)\in\Re^{p}\times\Re^{\mathrm{q}}:\{z, e_{p}\rangle\geq\Vert t\Vert, z\geq 0\}

ただし,変数は(\tilde{y},\overline{z}).

2.1.2 弱双対定理

目的関数の差は次のようになる.

\{c, \overline{x}\rangle-\langle b, \overline{y}\rangle=\langle A^{T}\overline{y}+\overline{z}, \overline{x}\}-\langle A\overline{x}, \overline{y}\rangle =\{\tilde{x}, \tilde{z}\rangle

=\langle x, z\rangle+\langle u, t\rangle

\geq \langle\Vert u\Vert e_{\mathrm{p}}, z\rangle+\langle u, t\rangle = \Vert u\Vert\langle e_{p}, z\rangle+\langle u, t\rangle \geq \Vert u\Vert\Vert t\Vert+\{u, t\rangle

\geq 0

したがって,弱双対定理がなりたつ.

2.2 \mathrm{p} ノルムの時

2.2.1 定式化

考える問題は次の\mathrm{p} ノルム extended Lorentz cone programming :

\displaystyle \min\{c, \overline{x}\rangle

\mathrm{s}.\mathrm{t}. A\overline{x}=b (P‐p)

\in L_{p} :=\{(x, u) \in\Re^{p} \times \Re^{q} :x\geq \Vert u\Vert_{p}e_{p}\}

ただし,変数は\overline{x}. ノルムの下付き添え字のp\geq 1 と q\geq 1 は, 1/p+1/q=1 をみたす定数.双

対問題は次のようになる.

\displaystyle \max\{b,\overline{y}\rangle

\mathrm{s}.\mathrm{t}.A^{T}\tilde{y}+\overline{z}=c (\mathrm{D}\mathrm{p})

\tilde{z}\in M_{q}:=\{(z, t)\in\Re^{p}\times\Re^{q}:\langle z, e_{p})\geq\Vert t\Vert_{q}, z\geq 0\} ただし,変数は (ỹ, 2).

(3)

2.2.2 弱双対定理

目的関数の差は次のようになる.

\langle c, \overline{x}\}-\langle b, \overline{y}\rangle= \langle A^{T}\tilde{y}+\overline{z}, \overline{x}\rangle-\{A\tilde{x}, \tilde{y})

= \{\tilde{x}, \tilde{z}\rangle =\langle x, z\rangle+\langle u,t)

\geq \langle\Vert u\Vert_{p}e_{p}, z\rangle+\{u, t\rangle

= \Vert u\Vert_{p}\langle e_{p)}z\}+\langle u

,t)

\geq \Vert u\Vert_{p}\Vert t\Vert_{q}+\langle u,t)

\geq 0

したがって,弱双対定理がなりたつ.

2.3 一般のノルムの時

2.3.1 定式化

考える問題は次のノルムextended Lorentz cone programming:

nin \langle c,\overline{x}\}

\mathrm{s}.\mathrm{t}. A_{\tilde{X}}=b (P‐n)

\overline{x}\in L_{n}:=\{(x, u)\in\Re^{p}\times\Re^{q}:x\geq f(u)e_{p}\}

ただし, f をノルムとする.変数は\tilde{x}. 双対問題は次のようになる.

\displaystyle \max\langle b,\overline{y}\rangle

s.t. A^{T}\overline{y}+\overline{z}=\mathrm{c} (D‐n)

\overline{z}\in M_{n}:=\{(z, t)\in\Re^{p}\times\Re^{q}:\langle z, e_{p}\rangle\geq f^{\mathrm{o}}(t), z\geq 0\}

ただし, f^{\mathrm{o}}はf の双対ノルム.変数は④,2).

2.3.2 弱双対定理

目的関数の差は次のようになる.

\langle c, \tilde{x}\rangle-\langle b,\overline{y}\rangle=\langle A^{T}\tilde{y}+を,\overline{x}\rangle-\{A\overline{x},\overline{y}\rangle =\langle\tilde{x}, \overline{z}\}

=\langle x, z\rangle+\langle u, t\rangle

\geq\langle f(u)e_{p}, z\rangle+\langle u, t\rangle

=f(u) \{e_{p},z\rangle+\langle u,t)

\geq f(u)f^{\mathrm{o}}(t)+\langle u, t\} \geq 0

(4)

2.4 ゲージの時 2.4.1 定式化

考える問題は次のゲージextended Lorentz cone programming:

nin \langle c,\overline{x}\rangle

\mathrm{s}.\mathrm{t}. Ax=b (P‐g)

\overline{x}\in L_{g} :=\{(x, u) \in\Re^{p} \times\Re^{q} :x\geq $\rho$(u)e_{p}\}

ただし, $\rho$をゲージとする.変数はを.双対問題は次のようになる.

\displaystyle \max\langle b, \overline{y}\rangle

s.t. A^{T}\tilde{y}+\tilde{z}=c (D‐g)

\tilde{z}\in M_{g}:=\{(z, t)\in\Re^{p}\times\Re^{q}:\langle z, e_{p}\rangle\geq$\rho$^{\mathrm{o}}(t), z\geq 0\}

ただし, $\rho$^{\mathrm{o}} は $\rho$の双対ゲージ.変数は(\overline{y},\tilde{z}).

2.4.2 弱双対定理

目的関数の差は次のようになる.

\langle c, \overline{x}\rangle-\{b, \tilde{y}\}=\langle A^{T}\tilde{y}+\overline{z}, \tilde{x}\rangle-\{A\tilde{x}, \overline{y}\rangle

=\langle\overline{x}, \overline{z}\} =\langle x, z\rangle+\langle u, t\rangle

\geq\langle $\rho$(u)e_{\mathrm{p}}, z\rangle+\langle u, t\rangle = $\rho$(u) \langle e_{p}, z\rangle+\langle u, t\rangle \geq $\rho$(u)$\rho$^{\mathrm{O}}(t)+\langle u, t\} \geq 0 したがって,弱双対定理がなりたつ. 3 目的関数が凸二次の時 この節では目的関数が凸二次の時を考える. 3.1 2ノルムの時 3.1.1 定式化

考える問題は次の凸二次extended Lorentz cone programming :

\displaystyle \min\frac{1}{2}\{\overline{x}, Q\overline{x}\rangle+\{c,\overline{x}\rangle

\mathrm{s}.\mathrm{t}. Ax=b (\mathrm{P}‐2‐2)

(5)

ただし, Qは対称半正定値行列,\mathrm{e}_{p}は全ての要素が1のベク トル.変数は\tilde{x}. 双対問題は次のよう

になる.

\displaystyle \max\langle b,\overline{y}\rangle-\frac{1}{2}\langle\tilde{x}', Q\tilde{x}'\rangle

\mathrm{s}.\mathrm{t}. A^{T}\tilde{y}-Q\overline{x}'+\overline{z}=c (\mathrm{D}‐2‐2)

\in M_{2}:=\{(z, t)\in\Re^{p}\times\Re^{q}:\langle z, e_{p}\rangle\geq\Vert t\Vert, z\geq 0\}

ただし,変数は(\overline{x}',\tilde{y},z

3.1.2 弱双対定理

目的関数の差は次のようになる.

\displaystyle \frac{1}{2}\{\tilde{x},Q\overline{x}\rangle+\{c, 缶\rangle-\langle b,\displaystyle \overline{y}\rangle+\frac{1}{2}\{\overline{x}',Qx

=\displaystyle \frac{1}{2}\langle\overline{x}, Q\displaystyle \tilde{x}\rangle+\frac{1}{2}\langle\overline{x}',Qx +\langle A^{T}\overline{y}-Q\overline{x}'+\overline{z},\overline{x}\rangle-\{A\overline{x}, \overline{y}\rangle

=\displaystyle \frac{1}{2}\langle\tilde{x}-\overline{x}',Q(\overline{x}ーx

+\langle\overline{x},\tilde{z}\}

=\displaystyle \frac{1}{2}\{\overline{x}-\tilde{x}',Q(\overline{x}ー

x +\langle x, z\rangle+\langle u, t\rangle

\displaystyle \geq\frac{1}{2}\langle\overline{x}-\overline{x}', Q(\overline{x}-\tilde{x} +\langle\Vert u\Vert e_{p}, z\}+\{u, t\} =\displaystyle \frac{1}{2}\langle\overline{x}ーx

Q(\overline{x}ーx

+\Vert u\Vert\langle e_{p},z\rangle+\{u, t\rangle

\displaystyle \geq\frac{1}{2}\langle\overline{x}-x Q(\tilde{x}ーx

+\Vert u\Vert\Vert t\Vert+\langle u, t\rangle

\geq 0

したがって,弱双対定理がなりたつ.

3.2 \mathrm{p} ノルムの時 3.2.1 定式化

考える問題は次の凸二次\mathrm{p} ノルムextended Lorentz cone programming :

\displaystyle \min\frac{1}{2}\langle\overline{x}, Q\tilde{x}\rangle+\langle c,\overline{x}\rangle

\mathrm{s}.\mathrm{t}. A\overline{x}=b (P‐p‐2)

\overline{x}\in L_{p} :=\{(x, u) \in\Re^{p} \times\Re^{q} :x\geq \Vert u\Vert_{p}e_{p}\}

ただし, Qは対称半正定値行列, e_{\mathrm{p}}は全ての要素が1のベク トル.変数は\overline{x}. 双対問題は次のよう

になる.

\displaystyle \max\langle b,\tilde{y}\rangle-\frac{1}{2}\{\overline{x}', Q\tilde{x}'\rangle

\mathrm{s}.\mathrm{t}. A^{T}\tilde{y}-Q\tilde{x}'+\overline{z}=c (\mathrm{D}- $\iota$\succ 2)

\overline{z}\in M_{q}:=\{(z,t)\in\Re^{p}\times\Re^{q}:\{z, e_{p}\}\geq\Vert t\Vert_{q}, z\geq 0\}

(6)

3.2.2 弱双対定理

目的関数の差は次のようになる.

\displaystyle \frac{1}{2}\langle\overline{x}, Q\overline{x}\rangle+\langle c, \tilde{x}\rangle-\langle b, \overline{y}\rangle+\frac{1}{2}\{\overline{x}', Q\overline{x}'\rangle

=\displaystyle \frac{1}{2}\langle\tilde{x}, Q\displaystyle \overline{x}\}+\frac{1}{2}\{\overline{x}',Qx +\langle A^{T}\overline{y}-Q\overline{x}'+\overline{z},\overline{x}\rangle-\langle A\overline{x}, \overline{y})

=\displaystyle \frac{1}{2}\langle\overline{x}ー

x Q(\overline{x}-x +\langle\overline{x},\tilde{z}\}

=\displaystyle \frac{1}{2}\langle\overline{x}-x Q(\overline{x}-x +\{x, z\rangle+\langle u, t\rangle \displaystyle \geq\frac{1}{2}\langle\overline{x}-x Q(\tilde{x}-x +\{\Vert u\Vert_{p}e_{p}, z\rangle+\{u, t\rangle =\displaystyle \frac{1}{2}\langle記一\tilde{x}', Q(\overline{x}-x +\Vert u\Vert_{p}\langle e_{p},z\rangle+\langle u, t\rangle

>\{\tilde{x}-x\underline{1} Q(\tilde{x}-x +\Vert u\Vert_{p}\Vert t\Vert_{q}+\langle u, t\rangle -2 \geq 0 したがって,弱双対定理がなりたつ. 3\cdot3 一般のノルムの時 3.3.1 定式化

考える問題は次の凸二次ノルムextended Lorentz cone programming:

\displaystyle \min\frac{1}{2}\langle\overline{x}, Q\overline{x}\}+\{c, \overline{x})

\mathrm{s}.\mathrm{t}. A\overline{x}=b (P‐n‐2)

\overline{x}\in L_{n}:=\{(x,u)\in\Re^{p}\times\Re^{q}:x\geq f(u)e_{p}\}

ただし, Qは対称半正定値行列,e_{p} は全ての要素が1のベク トル.変数は\overline{x}. 双対問題は次のよう

になる.

\displaystyle \max\langle b, \overline{y}\}-\frac{1}{2}\langle\overline{x}', Q\tilde{x}'\rangle

s.t. ATy--Q\overline{x}'+\overline{z}=c (\mathrm{D}\mapsto \mathrm{n}-2)

\tilde{z}\in M_{n}:=\{(z, t)\in\Re^{p}\times\Re^{\mathrm{q}}:\{z, e_{p}\rangle\geq f^{\mathrm{o}}(t), z\geq 0\}

(7)

3.3.2 弱双対定理

目的関数の差は次のようになる.

\displaystyle \frac{1}{2}\{\overline{x},Q\overline{x}\rangle+\langle c, \tilde{x}\rangle-\langle b,\displaystyle \overline{y}\rangle+\frac{1}{2}\langle\overline{x}',Qx

=\displaystyle \frac{1}{2}\{\overline{x}, Q\displaystyle \overline{x}\rangle+\frac{1}{2}\{\overline{x}',Qx +\langle A^{T}\overline{y}-Q\overline{x}'+\overline{z},\overline{x}\rangle-\{A\overline{x}, \overline{y})

=

\displaystyle \frac{1}{2}\langle\overline{x}-\tilde{x}',Q(\overline{x}ー

x +\langle\overline{x},\overline{z}\rangle

=\displaystyle \frac{1}{2}{諺ーx Q(盃ーx +\langle x,z) +\langle u, t)

\displaystyle \geq \frac{1}{2}\{\overline{x}-x Q(\overline{x}-x +\langle f(u)e_{p}, z\rangle+\{u, t\rangle =\displaystyle \frac{1}{2}\langle\tilde{x}-\tilde{x}',Q(髭ーx +f(u)\langle e_{p},z\rangle+\{u, t)

\geq \displaystyle \frac{1}{2}\langle缶ー\tilde{x}', Q(\tilde{x}-x +f(u)f^{\mathrm{o}}(t)+\{u, t\rangle

\geq 0

したがって,弱双対定理がなりたつ.

3.4 ゲージの時

3.4.1 定式化

考える問題は次の凸二次ゲージextended Lorentz cone programming:

\displaystyle \mathrm{m}.\mathrm{n}\frac{1}{2}\langle\tilde{x}, Q\overline{x}\rangle+\langle \mathrm{c}, \tilde{x}\}

\mathrm{s}.\mathrm{t}. A\overline{x}=b (P‐g‐2)

\overline{x}\in L_{g}:=\{(x, u)\in\Re^{p}\times\Re^{q}:x\geq $\rho$(u)e_{p}\}

ただし, Qは対称半正定値行列,e_{p} は全ての要素が1のベクトル.変数は\overline{x}. 双対問題は次のよう

になる.

\displaystyle \max\langle b,\displaystyle \overline{y}\rangle-\frac{1}{2}\langle\tilde{x}', Qx

s.t.A^{T}\ovalbox{\tt\small REJECT}-Q\overline{x}'+\overline{z}=c (D‐g‐2)

\tilde{z}\in M_{g}:=\{(z, t)\in\Re^{p}\times\Re^{q}:\{z, e_{p}\rangle\geq$\rho$^{\mathrm{o}}(t), z\geq 0\}

(8)

3.4.2 弱双対定理

目的関数の差は次のようになる.

\displaystyle \frac{1}{2}\langle\overline{x},Q\overline{x}\rangle+\langle c, \overline{x}\rangle-\langle b,\displaystyle \overline{y}\rangle+\frac{\mathrm{i}}{2}\langle\overline{x}',Qx

=\displaystyle \frac{1}{2}\langle\overline{x}, Q\overline{x}\rangle+\frac{1}{2}\langle\overline{x}', Q\tilde{x}')+\langle A^{T}\tilde{y}-Q\overline{x}'+\overline{z}, \overline{x}\rangle-\langle A\overline{x}, \overline{y}\rangle =\displaystyle \frac{1}{2}\langle\overline{x}-\overline{x}', Q(\overline{x}-x +\langle\overline{x},\overline{z})

=\displaystyle \frac{1}{2}\langle\overline{x}-\overline{x}', Q(\overline{x}-x +\{x, z\rangle+\langle u, t\rangle \displaystyle \geq\frac{1}{2}\langle\overline{x}-x Q(\overline{x}ー\tilde{x}

+\langle $\rho$(u)e_{p}, z\}+\langle u,t\}

=\displaystyle \frac{1}{2}\langle\overline{x}-\overline{x}',Q(\tilde{x}x + $\rho$(u)\langle e_{p},z\rangle+\langle u,t)

\displaystyle \geq\frac{1}{2}く\overline{x}ー \overline{x}', Q(\overline{x}-x + $\rho$(u)$\rho$^{\mathrm{o}}(t)+\{u, t\rangle

\geq 0

したがって,弱双対定理がなりたつ.

4 まとめと今後の課題

本稿では,二次錐計画問題を拡張した :extended Lorentz cone計画問題をさらに一般化した問 題を考えた.目的関数が線形と二次の時を考え,弱双対定理を証明した.証明の過程の不等号が, 全て等号で成りたてば,最適解が得られていることがわかる.このことから制約想定のようなもの

を考えることができる.

今後の課題としては,応用を考えることやアルゴリズムを考えることがある.

参考文献

[1] F. Alizadeh and D. Goldfarb, Second‐order cone programming, Mathematical Programming, 95, 3‐51, 2003.

[2] 小島政和 , 土谷隆,水野眞治,矢部博,「内点法」 , 朝倉書店,2004.

[3] M. Lobo, L. Vandenberghe, S. Boyd, and H. Lebret, Applications of second‐order cone pro‐ gramming, Linear Algebra and its Applications, 284, 193‐228, 1998.

[4] S. Z. Németh and L. Xiao, Linear complementarity problems on extended second order cones,

arXiv, 2017.

[5] S. Z. Németh and G. Zhang, Extended Lorentz cones and mixed complementarity problems, Journal of Global optimization, 62, 443‐457, 2015.

[6] S. Z. Németh and G. Zhang, Extended Lorentz cones and variational inequalities on cylinders,

Journal of optimization Theory and Applications, 168, 756‐768, 2016.

参照

関連したドキュメント

of IEEE 51st Annual Symposium on Foundations of Computer Science (FOCS 2010), pp..

"A matroid generalization of the stable matching polytope." International Conference on Integer Programming and Combinatorial Optimization (IPCO 2001). "An extension of

Murota: Discrete Convex Analysis (SIAM Monographs on Dis- crete Mathematics and Applications 10, SIAM,

ポートフォリオ最適化問題の改良代理制約法による対話型解法 仲川 勇二 関西大学 * 伊佐田 百合子 関西学院大学 井垣 伸子

I Samuel Fiorini, Serge Massar, Sebastian Pokutta, Hans Raj Tiwary, Ronald de Wolf: Exponential Lower Bounds for Polytopes in Combinatorial Optimization. Gerards: Compact systems for

北とぴあは「産業の発展および区民の文化水準の高揚のシンボル」を基本理念 に置き、 「産業振興」、

理由:ボイラー MCR範囲内の 定格出力超過出 力は技術評価に て問題なしと確 認 済 み で あ る が、複数の火力

平成 30 年度介護報酬改定動向の把握と対応準備 運営管理と業務の標準化